Abstract:
Leqdi-nnegh yerza taghult n tesnalmudt n tmazight, icudd gher tarrayin n uselmed d ulmad, i d-yellan s uzwel n temlilt n temsirt n tjerrumt d tin n tseftit deg usnerni n tzemmar n ufares n udris imsegzi gher yinelmaden deg tneghrit n tmazight, aswir wis krad, tasnawit.
Iswi n unadi-nnegh ad nwali tizemmar n tjerrumt akked tseftit deg yifuras s tira n yinelmaden, ghef aya nefka-d asteqsi-a agejdan a inelmaden semrasen ilugan n tjerrumt d wid n tseftit i ghran deg tegzemt deg yifuras-nsen s tira deg tneghrit n tmazight, aswir wis krad, tasnawit. I tririt ghef usteqsi-a nessumer-d yiwet n turda Inelmaden sseqdacen ilugan n tjerrumt d wid n tseftit i ghran deg tegzemt deg yifuras-nsen s tira
Akken ad d-nerr ghef turda d usteqsi agejdan, nga tasestant deg tesnawit, aswir wis krad, nseqdec snat n tfukas i ugmar n yinefkan, tamezwarut tannayt n tneghrit i nga i snat n temsirin n tegzemt, tin n tjerrumt (Asumer amassa.) d tin n tseftit(Azalen n wurmir aherfi), ma d tis snat d tasledt n warraten (ifuras n yinelmaden).
Seld tasledt n yinefkan n tannayt i nga i temsirt n tjerrumt (Asumer amassagh) d tin n tseftit (Azalen n wurmir aherfi) nufa aselmad yettafar ladgha tarrayt timseglut, rnu deg usedru n temsirin i nehder yefka azal i yal aferdis negh attwel n tfelwit n tannayt anagar asissen n yiswan n temsirt Seld tasledt i nga i yifuras n yinelmaden, nufa tuget n yinelmaden smersen ilugan i ghran deg temsirin n tjerrumt d tseftit deg yifuras-nsen s tira. Alugen n tjerrumt (Asumer amassagh) yettwasemres sghur 6 n yinelmaden seg lehsab n 12, alugen n tseftit( Azalen n wurmir aherfi) yettwasemres sghur 11 n yinelmaden seg lehsab n 12. S wakka nezmer ad d-nini turda i d-nefka deg tazwara tsehha.